Διεθνής Ημέρα Ανεκτικότητας: Ας τιμήσουμε μια σπάνια αρετή

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Διεθνής Ημέρα Ανεκτικότητας: Ας τιμήσουμε μια σπάνια αρετή

Η Διεθνής Ημέρα Ανεκτικότητας (16^η Νοεμβρίου κάθε χρόνο) καθιερώθηκε από την UNESCO το 1996, προκειμένου να ευαισθητοποιήσει την παγκόσμια κοινή γνώμη για την ανάγκη αποδοχής του διαφορετικού, σε μια εποχή όπου τα στερεότυπα, το μίσος και η άγνοια απειλούν τις κοινωνίες σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του πλανήτη. Ανεκτικότητα σημαίνει εκτίμηση σε κάθε ανθρώπινο πολιτισμό, αναγνώριση των οικουμενικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και σεβασμό των θεμελιωδών ελευθεριών του Άλλου. Η ανεκτικότητα δεν αποτελεί μόνο ηθικό καθήκον, μιας και όλοι μας έχουμε την ευθύνη να προστατεύσουμε αυτούς που είναι ευάλωτοι στις διακρίσεις λόγω φυλής, θρησκεύματος, εθνικότητας, γλώσσας ή άλλων παραγόντων. Η ανεκτικότητα αποτελεί το αντίδοτο στην προκατάληψη και το μίσος.

Πραγματικά, η ανεκτικότητά μας απέναντι στο ξένο, το άγνωστο, το διαφορετικό, το εναλλακτικό αποτελεί βασικό κριτήριο πολιτισμού και δημοκρατικότητας κάθε κοινωνίας, κάθε πολιτείας και ξεχωριστά του καθενός και της καθεμίας. Είναι δείκτης ευαισθησίας και κατανόησης του άλλου. Γιατί ο άλλος είμαι εγώ. Και εσύ. Με την ανεκτικότητα ο άνθρωπος αποκτά περισσότερες γνώσεις, διευρύ­νει τους πνευματικούς του ορίζοντες, μαθαίνει να σέβεται και να εμβαθύνει στις απόψεις των άλλων, ενημερώνεται και αποκτά οργανωμένη αντίληψη των πραγμάτων, άρα ξεφεύγει από την απολυτότητα, το δογματισμό, τις προλή­ψεις και είναι σε θέση να βρει το δρόμο του, χωρίς ακραίες απόψεις που μπο­ρεί να τον οδηγήσουν στο φανατισμό, και τελικά τη μαζοποίηση του. Ιδιαίτερα σήμερα, σε μια εποχή πνευματικής μονομέρειας και γενικότερου εφησυχα­σμού, η ανεκτικότητα αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τη διασφάλιση της πνευματικής ελευθερίας. Έτσι, το συμφερολατρικό πνεύμα αμβλύνεται, ο ατομικισμός ελαχιστοποιείται και καλλιεργείται η αλ­ληλεγγύη.

Οι ιδεολογίες, οι θρησκείες, οι εθνικισμοί, τα συμφέροντα προσπαθούσαν κάπου να μας κατατάξουν, να μας ομογενοποιήσουν, να μας μαντρώσουν, αλλά ο καθένας μας δεν παύει να ’ναι ξεχωριστός, ιδιαίτερος, μοναδικός. Είμαστε όλοι μεταξύ μας διαφορετικοί και ταυτόχρονα υποχρεωμένοι να ζούμε μαζί. Η κουλτούρα της ανεκτικότητας είναι το πιο ισχυρό αντίδοτο στον πόλεμο, τη βία, τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό, τον ρατσισμό, τις διακρίσεις, τον κοινωνικό αποκλεισμό. Εκφράζεται με την επιείκεια στις εκρήξεις των νέων, με σεβασμό στα δικαιώματα όλων των μειοψηφιών. Κρίνεται και από τις συνθήκες διαβίωσης στα γκέτο, τις φυλακές και τα ψυχιατρεία. Εμφορείται από τις αξίες της επικοινωνίας και της συνεννόησης.

Συμπερασματικά, όσο μεγαλώνουμε, φίλοι μου, ας γίνουμε σε όλα πιο ανεκτικοί. Ας προσπαθήσουμε να μπούμε στη θέση του «Άλλου», να τον κατανοήσουμε και ας μην μπορούμε πάντα να τον δικαιολογήσουμε. Και προπάντων ανεκτικότητα στο παιδί που οι γονείς του είναι από άλλη χώρα. Ποτέ μη δικαιολογήσουμε πράξη σε βάρος αυτών των παιδιών από όπου και αν προέρχεται, για όποιον λόγο και αν εκδηλώνεται.

ΜΗ ΜΕ ΦΩΝΑΖΕΙΣ «ΞΕΝΟ»[2]!

Επειδή άλλη μάνα με γέννησε

και σ' άλλη γλώσσα άκουσες εσύ

τα όμορφα παιδικά σου παραμύθια...

μη με φωνάζεις «ξένο»!

Το ψωμί σου δε διαφέρει απ' το δικό μου

το χέρι σου είναι όμοιο με το δικό μου,

σαν τη φωτιά καίει

και η δική μου φωτιά.

Γιατί, λοιπόν, με φωνάζεις «ξένο»;

Επειδή σ' άλλους δρόμους βρέθηκα

και σ’ άλλο λαό γεννήθηκα

κι άλλες θάλασσες γνώρισα

και απ’ αλλού σαλπάρισα;

Αλλά, το ίδιο άγχος κρύβουμε κι οι δυο

η ίδια εξάντληση

στην πλάτη μας βαραίνει,

αυτή που συντρίβει το κάθε θνητό

μέσ’ απ’ του χρόνου τα σκοτάδια

από τότε που σύνορα δεν είχαν τεθεί

κι ανάμεσά μας ακόμη δεν είχαν φθάσει

όσοι διχάζουν

και σκοτώνουν το φτωχό,

αυτοί που κλέβουν

και μοιράζουν ψέματα,

αυτοί που εμπορεύονται κι εμάς

και θάβουν αδίστακτα τα όνειρά μας

όσοι εφεύραν αυτή τη λέξη

τη σκληρή: «ξένος!

Λέξη παγωμένη και γεμάτη θλίψη

που θυμίζει αλησμοσύνη κι εξορία.

Αν θέλεις το καλό μου, να είσαι δηλαδή καλός,

σταμάτα τώρα να με φωνάζεις «ξένο»!

Αν θέλεις, κοίταξέ με στα μάτια,

πιο πέρα απ' το μίσος

ας φθάσει η ματιά σου…

Ας ξεπεράσει φόβο, εγωισμό.

Για δες, άνθρωπος είμαι κι εγώ

Όχι, δεν είμαι «ξένος»!

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr).

[2]  Ο δημιουργός αυτού του ποιήματος είναι άγνωστος. Εικάζεται πως είναι μετανάστης, που ζει στη χώρα μας…

«Παιδιά, πηγαίνετε αλλού να παίξετε!»

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Πρώτη είδηση της απερχόμενης εβδομάδας: Μέτοχος κατά 50% offshore εταιρείας με έδρα τα Νησιά Κέιμαν στην Καραϊβική, εμφανίζεται η σύζυγος του Κυριάκου Μητσοτάκη, Μαρέβα Γκραμπόφσκι-Μητσοτάκη. Η συγκεκριμένη offshore είναι διαχειρίστρια ενός fund, του «Eternia Capital Management», που ιδρύθηκε το 2010 με έδρα τις Βρετανικές Παρθένους […]. Ο πρωθυπουργός κ. Τσίπρας από το βήμα της Βουλής απευθυνόμενος στον  πρόεδρο της ΝΔ Κυριάκο Μητσοτάκη την περασμένη Τετάρτη (8/11) είπε με νόημα πως «ο φορολογικός Παράδεισος οδηγεί στην πολιτική κόλαση».

Δεύτερη είδηση της απερχόμενης εβδομάδας: Ποικίλες αντιδράσεις προκάλεσε η χορήγηση διήμερης άδειας στον εκτελεστή της 17Ν, Δημήτρη Κουφοντίνα, οι οποίες μάλιστα εκφράστηκαν και στη Βουλή. Από το βήμα της Βουλής την περασμένη Πέμπτη (9/11) ο πρόεδρος της ΝΔ κ. Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε «σοκαρισμένος» πολίτης, που παρακολουθεί τον μεγαλύτερο δολοφόνο της χώρας, το πιστόλι της "17 Νοέμβρη", να βγαίνει από τη φυλακή» και προσέθεσε, απευθυνόμενος προς  τον κύριο Τσίπρα: «Ζητώ μια ξεκάθαρη τοποθέτηση για το θέμα»….

«Παιδιά, πηγαίνετε αλλού να παίξετε!»

«Παιδιά, πηγαίνετε αλλού να μαλώσετε και να παίξετε. Αφήστε με εμένα στα βάσανα μου», μας έλεγε θυμάμαι κάποια κρύα βράδια της δεκαετίας του ’80, ο μπάρμπα- Κώστας, ένας ανήμπορος και βασανισμένος γέρος του χωριού μου, όταν εμείς όντας μικρά παιδιά, περνούσαμε έξω από το υποτυπώδες σπίτι του που βρισκόταν στη στροφή του δρόμου, και λίγο πριν πούμε αναμεταξύ μας «καληνύχτα», μαλώναμε - καμιά ώρα!- χωρίς ουσιαστικό λόγο. Χορτασμένος από πόνο και πικραμένος από τα βάσανα της ζωής, δεν ήθελε ούτε καν να ακούει τους δικούς μας ανούσιους καβγάδες, τα μαλώματα και τις αντιθέσεις μας.

 «Παιδιά, πηγαίνετε αλλού να μαλώσετε και να παίξετε. Αφήστε μας στην ταλαιπωρία μας», λένε σήμερα οι πολίτες τουλάχιστον σ’ αυτούς τους δύο πολιτικούς που μαλώνουν σαν τα κοκόρια μεταξύ τους, μη κρατώντας τις περισσότερες φορές ούτε καν τα προσχήματα που οφείλουν να κρατούν.

Όσο σκληρή και κυνική και αν φαίνεται η σύγκριση είναι δυστυχώς πραγματική. Παίζουν μεταξύ τους σαν τα μικρά παιδιά. Παίζουν με τις λέξεις και τις γκριμάτσες τους ακόμη και μέσα στη Βουλή. Παίζουν, αδιαφορώντας ουσιαστικά για το δικό μας πόνο. Με την αγωνία του γονιού που βλέπει άνεργο το παιδί του, έτοιμο να ξενιτευτεί. Του συνταξιούχου να ζήσει αξιοπρεπώς το υπόλοιπό της ζωής του. Του ανέργου οικογενειάρχη, που τον πνίγουν τα χρέη, να βρει μια δουλειά. Του υπαλλήλου που βλέπει το εισόδημα του συνεχώς να κατρακυλά και, επιπλέον, να επικρέμεται από πάνω του η «σπάθα» της απόλυσης. Παίζουν, για το δικό τους καλό, για την ικανοποίηση των δικών τους σχεδίων. Παίζουν για την «πάρτη τους» μόνο, χρησιμοποιώντας όλους εμάς ως μέσο ανάδειξης τους, στη θέση του νικητή. Δυστυχώς αυτός είναι ο κανόνας και οι εξαιρέσεις είναι τόσο λίγες που χάνονται μέσα σε αυτόν.

Μην ψάχνουν να βρουν ποιοι και γιατί απαξιώνουν την πολιτική. Απαξιώνουν την πολιτική και απογοητεύουν το λαό οι ίδιοι, αφού φαίνεται απώτερος στόχος τους να είναι η ικανοποίηση των προσωπικών τους φιλοδοξιών. Απαξιώνουν την πολιτική και απογοητεύουν το λαό αυτοί οι ίδιοι, όταν απολαμβάνουν σε τέτοιες δύσκολες εποχές τέτοιους μισθούς. Σύμφωνα με το ontherecord.gr[2] οι μισθοί και τα φορολογικά προνόμια των βουλευτών έχουν ως εξής:

1. Το ποσό της βουλευτικής αποζημίωσης μετά τις σχετικές φορολογικές κρατήσεις ανέρχεται σε 3.760 ευρώ μηνιαίως.

2. Πέραν της βουλευτικής αποζημίωσης, σε κάθε βουλευτή χορηγούνται κάθε μήνα και τα παρακάτω επιδόματα, τα οποία είναι αφορολόγητα.

- Επίδομα οργάνωσης γραφείου: 936 ευρώ.

- Αποζημίωση εξόδων μετακίνησης: 364 ευρώ.

- Ταχυδρομικά τέλη: 1.136 ευρώ .

- Αποζημίωση συμμετοχής σε κοινοβουλευτικές επιτροπές, θερινά τμήματα, επιτροπές ελέγχου των οικονομικών των κομμάτων, κ.α.

Τέλος, μπορούν να προσλάβουν δωρεάν (πληρωμένους από το δημόσιο) 4 υπαλλήλους και 1 επιστημονικό συνεργάτη ως γραμματειακή υποστήριξη και επίσης ένας αστυνομικό για φρουρό.

Με βάση τα παραπάνω στοιχεία, το συνολικό καθαρό ποσό του ετήσιου εισοδήματος από την κοινοβουλευτική δραστηριότητα κάθε βουλευτή φθάνει περίπου τα 70.000 ευρώ!

Λοιπόν παιδιά, πηγαίνετε αλλού να μαλώσετε και να «παίξετε».

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή. (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr).

[2] Ανακτήθηκε από τη διεύθυνση https://ontherecord.gr/2017/03/posa-chrimata-perni-enas-ellinas-vouleftis/ στις 10/11/2017, ώρα 18:50.

Μα καλά στον τάφο τους θα τα πάρουν;

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Μα καλά στον τάφο τους θα τα πάρουν;

Είναι λυπηρό, μα αληθινό: 62 άνθρωποι κατέχουν όσο πλούτο έχει ο μισός πληθυσμός της Γης (δηλαδή 3,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι!). Οι περιουσίες τους μάλιστα έχουν αυξηθεί κατά 44% από το 2010 μέχρι σήμερα, ενώ την ίδια στιγμή οι φτωχότεροι έχουν απολέσει το 41% της περιουσίας τους σύμφωνα με έρευνα της Oxfam International[2].  Οι «εξουσιαστές» προέρχονται κυρίως από την Κίνα, την Ιαπωνία, τις ΗΠΑ, το Μεξικό και τη  Σαουδική Αραβία.

Χρήμα και αριθμοί. Μπερδευτήκατε; Ίσως όχι, μιας και το θανάσιμο αμάρτημα της απληστίας δε βρίσκεται πάντα τόσο μακριά μας. Δεν είναι μόνο οι δισεκατομμυριούχοι που το διαπράττουν. Πόσες φορές δεν έχετε συναντήσει στον ευρύτερο κοινωνικό σας κύκλο τον τύπο του ανθρώπου που συσσωρεύει χρήματα, αρνούμενος όχι να προσφέρει αλλά ακόμα και να εκπληρώσει τις οικονομικές του υποχρεώσεις;

Η απληστία διαπερνά όλα τα κοινωνικά στρώματα. Γιατί, όμως, κάποιοι άνθρωποι συσσωρεύουν χρήμα με τόση μανία; Ο λαός συνηθίζει να εμπαίζει αυτή τη συμπεριφορά με τη φράση «Μα καλά, στον τάφο του θα τα πάρουν»; Ας δούμε, λοιπόν, τι συμβαίνει στην ψυχή των ανθρώπων αυτών με τη βοήθεια του ψυχοθεραπευτή Νίκου Βαμβακάρη[3].

«Απληστία εξορισμού σημαίνει ακόρεστη επιθυμία κάποιου για κάτι. Η λέξη αυτή χωρίζεται σε δύο μέρη: στο «α» (το στερητικό) + το «πληστός», που σημαίνει γεμάτος. Κάποτε ο Αϊνστάιν είχε πει χαρακτηριστικά πως τρεις δυνάμεις οδηγούν τον κόσμο: η ανοησία, ο φόβος και η απληστία! Στις μέρες μας είναι αποδεδειγμένο ότι μεγαλύτερη μερίδα του πλούτου μαζεύεται στα χέρια των πολύ λίγων[4]. Μάλιστα, οι τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι η τεχνολογία τα επόμενα χρόνια θα οδηγήσει ακόμα περισσότερο χρήμα στους λίγους, αντίθετα στους πολλούς θα επιφέρει μεγαλύτερη φτώχεια»!

Βλέποντας το θέμα ψυχραιμότερα, φίλοι μου, αμέσως κατανοούμε ότι  το χρήμα είναι ένα μέσον για την επίτευξη των στόχων μας, όχι αυτός καθαυτός ο στόχος! Επομένως, όταν για παράδειγμα κάποιος κάνει μια αγορά, θα πρέπει το αντικείμενο που επιλέγει να έχει μεγαλύτερη αξία από το ποσό που δαπανήθηκε γι’ αυτό. Σε διαφορετική περίπτωση δεν έχει πραγματική ανάγκη το προϊόν που αγόρασε.

Με τον ίδιο τρόπο, αν σκεφτούμε το σήμερα και την εποχή της απληστίας στην οποία ζούμε, καταλαβαίνουμε ότι ο μεγαλύτερος εχθρός του να είναι κάποιος ελεύθερος, από την ανάγκη του για πλούτο είναι η ίδια του η τάση για απληστία και, επιπλέον, για «ασφάλεια»[5]. Πράγματι, οι άνθρωποι έχουν ανάγκη την ασφάλεια και αυτό είναι φυσιολογικό, αν σκεφτεί κανείς  τον τρόπο και τις αξίες με τις οποίες έχουμε μεγαλώσει στο καπιταλιστικό σύστημα. Από την άλλη, όμως, πλευρά αυτό το αίσθημα (η ασφάλεια) του δημιουργεί ένα άγχος, μια αγωνία που του διογκώνει το αίσθημα της απληστίας («να έχει περισσότερα, για να ’ναι πιο σίγουρος, πιο ασφαλής) και έτσι αργά αλλά σταθερά τον διαφθείρει.

Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι πολλοί άνθρωποι γύρω μας σε μια δύσκολη στιγμή της ζωής, όπως για παράδειγμα μετά από ένα πρόβλημα υγείας, αναθεωρούν συνολικά τη στάση σας απέναντί στο χρήμα και τον πλούτο. Αυτό, όμως, δεν είναι αρκετό, για να μας κρατήσει μακριά από την τάση απληστίας. Πολύ σύντομα επανέρχεται η ανησυχία και ανασφάλεια για το ίδιο μας το μέλλον…

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr).

[2] Διεθνής οργανισμός που εδρεύει στην Αμερική και μάχεται κατά της φτώχειας και του υποσιτισμού.

[3] http://normavitae.com/author/nick/

[4] Που τα προστατεύουν κιόλας σε «φορολογικούς Παραδείσους» μην τυχόν και φορολογηθούν προς όφελος των άλλων- αδύναμων- συμπολιτών τους! Αν αποδειχτεί κάτι με την υπόθεση των Paradise Papers δεν ξέρω, αλλά οι Έλληνες σύμφωνα με τα δημοσιεύματα είναι περίπου 150 με 200!

[5] Ασφάλεια από τί; Ούτε και αυτοί  δεν ξέρουν!

Μαντικές ... απάτες

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος ^[1]

Το ρεπορτάζ της εφημερίδας μας έλεγε προχθές: «Συνελήφθη, σήμερα (02-11-2017) το πρωί στην Καρδίτσα, από αστυνομικούς του Τμήματος Ασφάλειας Καρδίτσας, μία 76χρονη σε βάρος της οποίας σχηματίστηκε δικογραφία για απάτη.[…] Από την πρόοδο της αστυνομικής έρευνες προέκυψαν άλλες δύο περιπτώσεις απάτης σε βάρος δύο ημεδαπών γυναικών, ηλικίας 45 και 53 ετών. Συγκεκριμένα, η δράστιδα, από το 2006 έως το 2016, κατάφερε να αποσπάσει τμηματικά από τα θύματά της το συνολικό χρηματικό ποσό των (11.000!) ευρώ περίπου. […] Το προανακριτικό έργο συνεχίζεται από το Τμήμα Ασφάλειας Καρδίτσας για τυχόν εμπλοκή της 76χρονης σε άλλα όμοια αδικήματα». Κλείνει σιγά- σιγά και η δεύτερη δεκαετία του 21^ου αιώνα και ακόμη ο κοσμάκης τρέχει σε «τσαρλατάνους» να λύσει τα προβλήματά του.

Μαντικές ... απάτες

«Πήγα σε μάγισσες, σε χαρτορίχτρες», λέει με νόημα το δημοφιλές τραγούδι. Και πράγματι λίγοι είναι οι ενήλικοι που με το χέρι στην καρδιά θα αρνούνταν ότι θα ήθελαν να έχουν περάσει- έστω και μία φορά-, «για την εμπειρία», το κατώφλι κάποιου «χαρισματικού» μέντιουμ, μελλοντολόγου, αστρολόγου, καφετζούς, χαρτορίχτρας, χειρομάντισσας ή άλλων νεόφερτων ειδικοτήτων (π.χ. εκείνων που «διαβάζουν» την αύρα μας ή το σπέρμα μας!). Είμαι βέβαιος ότι όλο και κάποιοι από το στενό ή ευρύτερο κοινωνικό μας περιβάλλον το έχουν κάνει.

Με τις υπαρξιακές μας αναζητήσεις, τις ερωτικές μας προσδοκίες, τις οικονομικές μας ανησυχίες και προ πάντων τον φόβο του θανάτου καταπιάνονται οι εν λόγω επαγγελματίες, που κανείς δεν ξέρει τον ακριβή αριθμό τους. Μια γρήγορη αναζήτηση στο διαδίκτυο φέρνει στην επιφάνεια δεκάδες σελίδες με ονόματα και διευθύνσεις επαγγελματιών σε όλη τη χώρα. Ωστόσο, δηλωμένοι και «αδήλωτοι» συνολικά αγγίζουν τα περί 50.000 άτομα! Μάλιστα, όσο η οικονομική ύφεση βαθαίνει, τόσο η ζήτηση για πάσης φύσεως υπερφυσική συμβουλευτική αυξάνεται και μαζί με αυτή και οι τιμές των ειδικών.

«Σοβαρές» εφημερίδες και περιοδικά λειτουργούν ως φιλόξενη διαφημιστική εστία για όλους αυτούς, χωρίς να αναλογίζονται τον πνευματικό ευτελισμό στον οποίο οδηγούν το αναγνωστικό τους κοινό. Η τηλεόραση, προπάντων, κάνει «χρυσές δουλειές», αλλά και μεγαλύτερο κακό- κατά τη γνώμη μου- καθώς βάζει τους επιτήδειους κερδοσκόπους στα σπίτια των αφελών, οι οποίοι αναζητούν στα χαρτιά, στον καφέ και στα άστρα τη λύση των προβλημάτων τους, με το αζημίωτο, βέβαια. Η νοοτροπία αυτή φέρνει στην επιφάνεια ένα τεράστιο κοινωνικό πρόβλημα που έχει να κάνει με την ανασφάλεια που νιώθουν οι σύγχρονοι άνθρωποι, οι οποίοι αναζητούν στηρίγματα και επενδύουν φρούδες ελπίδες σε χώρους και πρόσωπα που μόνο ως απατεώνες μπορούν να χαρακτηριστούν, επικίνδυνοι έμποροι ελπίδων, γεγονός που θα έπρεπε να ενεργοποιήσει το ενδιαφέρον της υπεύθυνης Πολιτείας, αφού αποτελεί ένα ακόμη φαινόμενο κοινωνικής παθογένειας στη χώρα μας.

Βλέποντας, όμως, με ψύχραιμη ματιά το θέμα καταλήγουμε και στο εξής συμπέρασμα. Μια μεγάλη μερίδα ανθρώπων που προσφεύγουν σε αυτούς τους «τσαρλατάνους», είναι αυτοί που αποφεύγουν με κάθε τρόπο να αναλάβουν την ευθύνη των πράξεών τους. Γι' αυτούς ό,τι κακό τους συμβαίνει, ψάχνουν να βρουν εξωτερικές αιτίες, δηλαδή ότι κάποιος άλλος φταίει για τη δική τους κακοδαιμονία. Δε θέλουν να κοιτάξουν την εσωτερική τους κατάντια και να αγωνιστούν για να τη διορθώσουν. Δε θέλουν να αλλάξουν τρόπο ζωής, να ξεβολευτούν από τις συνήθειές τους. Γι' αυτό και πρέπει να ρίξουν αλλού τις ευθύνες. Έχει, για παράδειγμα, κάποιος μια διαπροσωπική δυσκολία, είναι αντικοινωνικός και επομένως δεν μπορεί να παντρευτεί; Αντί να προσπαθήσει να διορθώσει τον εαυτό του βρίσκει την εύκολη λύση: «Μου έκαναν μάγια» και τρέχει στους αγύρτες να του τα λύσουν. Ζητάει, δηλαδή, τη μαγική λύση, που δε χρειάζεται κόπο και αγώνα. Άλλος, πάλι, ζει μ' έναν αρρωστημένο τρόπο ζωής και κάποτε αρρωσταίνει πραγματικά; Δεν προβληματίζεται γι' αυτό, δεν αναλαμβάνει την ευθύνη του για την αρρώστιά του, δε θέλει να αλλάξει τρόπο ζωής, αλλά ψάχνει να βρει κάποιους εχθρούς που τον επιβουλεύονται και του έχουν κάνει μάγια. Η προσφυγή στο μέντιουμ είναι η πλέον εύκολη και ανώδυνη «λύση».

Βεβαίως λύση δεν αποτελεί. Απλώς μια «νάρκης του άλγους δοκιμή», όπως θα ’λεγε και ο ποιητής, δηλαδή, μαντζούνια και παυσίπονα για να ξεγελάνε- οι αφελείς- τον εαυτό τους.

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή. (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

Μερικές σκέψεις για τις μαθητικές καταλήψεις σχολικών κτιρίων

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος ^[1]

                                                                            

Μερικές σκέψεις για τις μαθητικές καταλήψεις σχολικών κτιρίων[2]

Ανήκει στα γεγονότα που κάθε χρόνο διχάζει την κοινή γνώμη. Μιλώ για τις καταλήψεις των σχολείων. Στο σημερινό άρθρο θα επιχειρήσω να δω και να παρουσιάσω το θέμα από τη δική μου οπτική γωνία, βλέποντας συνάμα και τα επιχειρήματα της αντίθετης πλευράς. Ας δούμε, λοιπόν,  το θέμα ψύχραιμα.

Οι καταλήψεις σχολείων τείνουν, δυστυχώς, να λάβουν το χαρακτήρα μαθητικής παράδοσης[3], αρχής γενομένης κάθε χρόνο τέλη Οκτωβρίου, αρχές Νοεμβρίου. Αυτή η «συνεπής ετήσια συνήθεια» αποδυναμώνει σε μεγάλο βαθμό την αποτελεσματικότητά τους, καθώς τόσο από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου όσο και- προπάντων- από μεγάλο μέρος της κοινωνίας, γίνονται αντιληπτές περισσότερο ως προσπάθεια αποφυγής των μαθημάτων. Έτσι, αντί οι μαθητές να αποκτήσουν τον τίτλο της μαχόμενης γενιάς, περνούν στη συνείδηση των περισσότερων πολιτών ως φυγόπονοι και μάλλον αδιάφοροι απέναντι στα οφέλη της μάθησης[4]. 

Από την άλλη, όμως, δεν πρέπει να παραβλέπουμε τούτο:  το γεγονός ότι οι καταλήψεις επαναλαμβάνονται κάθε χρόνο, υποδηλώνει σε μεγάλο βαθμό και τη σταθερότητα των προβλημάτων στο χώρο της δημόσιας εκπαίδευσης (ελλείψεις σε διδακτικό προσωπικό, κατάργηση ειδικοτήτων σε ΕΠΑ.Λ, τμήματα- «μαμούθ» με 27 μαθητές, κτιριακά προβλήματα εν πολλοίς επικίνδυνα για την ασφάλεια των μαθητών, καθυστερημένη έναρξη της Πρόσθετης Διδακτικής Στήριξης και της Ενισχυτικής Διδασκαλίας και μάλιστα όχι σε όλα τα σχολεία, απουσία ενός γεύματος για όλους τους μαθητές κ.α). Στην περίπτωση αυτή, θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς ότι η συγκεκριμένη μορφή αγώνα αποσκοπεί στο να λειτουργήσει ως μέσο πίεσης για την επίλυση σημαντικών προβλημάτων, με δεδομένη την πάγια τακτική της πολιτικής ηγεσίας να υποχρηματοδοτεί τις δαπάνες για την Εκπαίδευση[5].

Μήπως, όμως, η κατάληψη της σχολικής μονάδας λειτουργεί εν τέλει εις βάρος των ίδιων των μαθητών; Όταν γίνεται κατάληψη, διακόπτεται η ομαλή ροή της διδασκαλίας, αποδιοργανώνεται η σειρά στη μελέτη και στην προσπάθεια κατανόησης των διδακτικών αντικειμένων, μειώνονται οι διδακτικές ώρες και υπονομεύεται έτσι ακόμη περισσότερο το έργο των εκπαιδευτικών και κατ’ επέκταση των δημόσιων σχολείων. Το τέλος του διδακτικού έτους βρίσκει, επομένως, τους μαθητές με εμφανείς ελλείψεις στα διάφορα αντικείμενα, εφόσον η διδασκαλία τους δεν έγινε με την αναγκαία πληρότητα.

Επαναλαμβάνω: υπάρχουν καταλήψεις που προκύπτουν, όχι ως αντίδραση στα γενικευμένα προβλήματα της εκπαίδευσης, αλλά ως εκκλήσεις για την άμεση αντιμετώπιση πολύ συγκεκριμένων και πολύ σημαντικών ζητημάτων που ταλανίζουν ορισμένα σχολεία. Η έλλειψη χρηματοδότησης, άλλωστε, έχει αρκετές φορές μεγαλύτερο αντίκτυπο σε κάποιες σχολικές μονάδες, οι οποίες καλούνται να λειτουργήσουν υπό χειρότερες προϋποθέσεις σε σύγκριση με άλλα σχολεία. Ένα σχολείο της επαρχίας, για παράδειγμα, που απομένει χωρίς εκπαιδευτικούς για τρεις ή και τέσσερις μήνες, είναι λογικό να προκαλεί την έντονη αντίδραση των μαθητών, αλλά και των γονιών τους. 

Κοντολογίς, οι καταλήψεις των σχολείων, έτσι όπως γίνονται σήμερα έξω από ένα οργανωμένο πλαίσιο αγώνα, ουσιαστικά δεν εξυπηρετούν τίποτε. Εξαίρεση για τα τεκταινόμενα στο Νομό μας, αποτελεί η περίπτωση του Εσπερινού- Νυχτερινού σχολείου της πόλης μας. Αρκεί να περάσει κάποιος από εκεί και να μιλήσει με τους «μαθητές» αυτούς-αξιοσέβαστους κυρίους και κυρίες- συμπολίτες μας, και θα φύγει αλληλέγγυος. Πόσο μάλιστα εγώ που είχα τη τύχη- και χαρά- να διδάξω σε αυτούς τους μαθητές την περυσινή εκπαιδευτική χρονιά!

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2] Τις οποίες κάνω, αφού διάβασα, συζήτησα, άκουσα επιχειρήματα  πολλών πλευρών, και βέβαια με την ιδιότητα  του ενεργού εκπαιδευτικού.

[3] Δεν είναι τυχαίο λόγου χάρη ότι φέτος η περασμένη Δευτέρα  30/10 είχε οριστεί ως ημέρα κατάληψης των σχολείων  της Β/θμιας Εκπαίδευσης από τους μαθητές!

[4] Ειδικά εάν δει κανείς ποιοι  μαθητές πρωτοστατούν στις περισσότερες των καταλήψεων.

[5] Επικαλούμενη τις περισσότερες φορές μνημονιακές δεσμεύσεις των προηγούμενων κυβερνήσεων.

Πώς θα επιβιώσουμε στην Ελλάδα με τόσο λίγα χρήματα;

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Πώς θα επιβιώσουμε στην Ελλάδα με τόσο λίγα χρήματα;

     Ήταν Άνοιξη του 2008, όταν ο Στέλιος Κούλουγλου στην εκπομπή του «Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα» είχε ως τίτλο θεματικής ενότητας τον «Επιβιώνοντας στην Ελλάδα με 700 ευρώ!»[2] Καταπιανόταν με τη «Γενιά των 700 ευρώ» και κατέγραφε για ένα μήνα τη ζωή πέντε ανθρώπων (του Κώστα, 29 ετών, απόφοιτου του Πολυτεχνείου, με μεταπτυχιακό δίπλωμα, του Μανώλη, καθηγητή, 43 ετών- που ζει στα Χανιά με τη γυναίκα και τα 2 μικρά παιδιά του, 6 και 3 ετών- της Τζίνας,  32 ετών, πτυχιούχου ιταλικής γλωσσολογίας με πολύ καλή γνώση 4 ξένων γλωσσών και της Αφροδίτης, 27 ετών, απόφοιτης του τμήματος δημοσιογραφίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, με μεταπτυχιακές σπουδές στο Λονδίνο). Όλοι τους προσπαθούσαν να επιβιώσουν σε μια από τις ακριβότερες χώρες της Ευρώπης, την Ελλάδα, με μισθό 700-750 ευρώ το μήνα.

Η εκπομπή προκάλεσε μεγάλη αίσθηση. Ήταν μια γροθιά στο στομάχι της καθωσπρέπει πολιτικής και μεγαλοδημοσιογραφικής ελίτ που δεν έβλεπε (;) πως πάνε τα πράγματα ή ήθελε να τα κρύψει κάτω από το χαλί; Πάντως η εκπομπή του δημοσιογράφου παύτηκε και ο ίδιος εκδιώχθηκε από τη (νεοδημοκρατικής τότε επιρροής) ΕΤ1[3].

Σήμερα, στα τέλη του 2017, που βρισκόμαστε, φίλοι μου; Οι φτωχοί εργαζόμενοι κάνουν θραύση. Η ανεργία και η εργασιακή ζούγκλα οδηγούν σε φτωχοποίηση μια ολόκληρη γενιά εργαζομένων, η προοπτική της οποίας συνοψίζεται στο τρίπτυχο: μισή δουλειά, μισός μισθός, μισή σύνταξη. Και ιδού οι αποδείξεις: Όσο αφορά τη «μισή δουλειά» τα στοιχεία του Ενιαίου Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ), που προέρχονται από τις αναλυτικές περιοδικές δηλώσεις (ΑΠΔ) που υποβλήθηκαν τον Ιανουάριο του 2017, είναι αποκαλυπτικά: Με μερική απασχόληση εργάζεται σχεδόν ένας στους τρεις μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα, λαμβάνοντας κατά μέσον όρο 394,13 ευρώ τον μήνα. Οι 554.679 εργαζόμενοι από το συνολικά 1.751.949 που δηλώθηκαν από τους εργοδότες, ήτοι το 31,66% των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα, εργάζονται με μερική απασχόληση. Οι εργαζόμενοι, δυστυχώς, δε φαίνεται να έχουν άλλη επιλογή…

Όσο αφορά τώρα την «εργασιακή ζούγκλα» αρκεί να διαβάσει κανείς τους όρους- που καταγγέλλει η Ένωση Ιδιοκτητών Ημερήσιων Επαρχιακών Εφημερίδων (ΕΣΗΕΑ) κατά της εταιρείας Alter Ego που ανήκει στον Βαγγέλη Μαρινάκη- για να καταλάβουμε που έχουν φτάσει τα εργατικά δικαιώματα. Οι εργαζόμενοι στα μέσα ενημέρωσης του εφοπλιστή[4] (εφημερίδες «Το Βήμα», «Τα Νέα», sites και περιοδικά) κλήθηκαν την περασμένη Παρασκευή (20/10) να υπογράψουν νέες ατομικές συμβάσεις εργασίας με την εταιρεία. Οι εργαζόμενοι έπρεπε να διαβάσουν και να υπογράψουν επί τόπου τις νέες τους συμβάσεις. Ακόμη κι εκείνοι που ήθελαν να της πάρουν και να της μελετήσουν έπρεπε να της υπογράψουν πρώτα!

Στις μειωμένες αποδοχές που καλούνται επί τόπου να συμφωνήσουν συμπεριλαμβάνονται «πακέτο» και «τα κάθε είδους επιδόματα και προσαυξήσεις χωρίς καμία εξαίρεση», καθώς και «αμοιβές και αποζημιώσεις για οποιαδήποτε αιτία (ενδεικτικά: νυχτερινά, αργίες, Κυριακές κλπ.)». Επιπλέον, «Η μη άσκηση ή η καθυστέρηση στην άσκηση από την εταιρία οποιουδήποτε δικαιώματός της έναντι του/της μισθωτού θα θεωρείται πάντα προσωρινή και δε θα συνιστά ούτε θα μπορεί να ερμηνευθεί ότι συνιστά, μετατροπή της παρούσας σύμβασης, ή παραίτηση της εταιρίας από οποιοδήποτε σχετικό δικαίωμά της». Τέλος, «Σε περίπτωση που ασκηθεί σε βάρος της εταιρείας αγωγή, μήνυση ή της επιβληθεί διοικητική κύρωση λόγω υπαιτιότητας του μισθωτού, η εταιρία δικαιούται να τον απολύσει και να διεκδικήσει αποζημίωση για τη ζημία που υπέστη.» Αν αυτό δεν είναι εργασιακή ζούγκλα, τι είναι, φίλοι μου;

Το ερώτημα πάντως που όλο αγωνία διατύπωναν στην προαναφερόμενη εκπομπή οι συνεντευξιαζόμενοι παραμένει το ίδιο σχεδόν δέκα χρόνια μετά: «Πώς θα επιβιώσουμε στην Ελλάδα με τόσο λίγα χρήματα;». Και μια που μιλάμε για νέους τί όνειρα μπορούν να έχουν αυτοί οι συνάνθρωποί μας με 394,13 ευρώ τον μήνα; Να ανοίξουν σπιτικό; Να κάνουν οικογένεια; Να ονειρευτούν για την πρόοδο των παιδιών τους (εάν αποκτήσουν ποτέ);

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2] Ενδεικτικά  βλέπε https://www.youtube.com/watch?v=mfjTK6DOhVc

[3] Δεν πήγε πάντως «χαμένος»! Σήμερα είναι ευρωβουλευτής  και «επαναστάτης» από τις Βρυξέλλες.

[4] Μεγαλοεπιχειρηματία, μεγαλοποδοσφαιρικού παράγοντα κ.τ.λ

Ένας αναστοχασμός για τις εθνικές επετείους στην Ελλάδα και την Ευρώπη

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

                                                            

Ένας αναστοχασμός για τις εθνικές επετείους στην Ελλάδα και την Ευρώπη

Με τις παρελάσεις και τους εκκλησιασμούς δεν τα πάω καλά. Αυτή η «κακή» σχέση, οφείλεται μάλλον στα παιδικά βιώματά μου ως μαθητής Δημοτικού την περίοδο της Δικτατορίας. Ειδικά εκείνα τα χρόνια για κανένα λόγο δεν μπορούσαμε να απουσιάσουμε από τις παραπάνω «εκδηλώσεις», αφού τη Δευτέρα το πρωί, μετά από την καθιερωμένη προσευχή, οι απουσιάζοντες ανέβαιναν στο βήμα, αφενός για να στιγματιστούν ως ανυπάκουοι παραβάτες κανονισμών και εγκυκλίων, αφετέρου για να «εισπράξουν» 3-4 ξυλιές στο κάθε χέρι από το Διευθυντή του Σχολείου, για σωφρονισμό των ίδιων και παραδειγματισμό των άλλων, που μελλοντικά σκόπευαν να κάνουν καμιά «ανάλογη απουσία». Τρεις- τέσσερις ξυλιές στο κάθε χέρι. Εγώ, επειδή ήμουν εύσωμος- ίσως και επειδή προερχόμουν από αριστερή οικογένεια-, έτρωγα τις διπλάσιες! Τέλος πάντων. Πέρασαν εκείνα τα χρόνια, δε σβήνουν όμως από τη μνήμη τα βιώματα!

Ωστόσο, κάθε φορά που γιορτάζουμε μια εθνική επέτειο αναρωτιέμαι, αν ο τρόπος που γιορτάζεται, δίνει τη δυνατότητα για αναστοχασμό, τόσο για τις ιστορικές συνθήκες και το χαρακτήρα του (ιστορικού) γεγονότος, όσο και για τη σύνδεσή τους με τη σύγχρονη εποχή. Μήπως, άραγε, οι τυπικές και μονόπλευρες εορταστικές εκδηλώσεις (πανηγυρικοί λόγοι, επισημότητες μπροστά στα μνημεία πεσόντων, δελτία τύπου και παρελάσεις, όπου πολλοί μαθητές δε θέλουν καν να συμμετάσχουν και το κάνουν από αγγαρεία, η οποία πολλές φορές είναι ορατή στο βάδισμά τους την ώρα που παρελαύνουν), όχι μόνον αμβλύνουν την ιστορική μνήμη και παραχαράσσουν την ιστορική πραγματικότητα, αλλά διευκολύνουν τη διαμόρφωση μιας κοινωνίας λήθης και αδράνειας;

Μήπως το ιστορικό γεγονός και οι πρόγονοί μας τιμώνται καλύτερα, εάν γίνεται ουσιαστικότερη δουλειά μέσα στα σχολεία, δημιουργώντας στους νέους εθνική συνείδηση με πλήρη παρουσίαση όλων των ιστορικών αληθειών, χωρίς εθνικούς μύθους και στερεότυπα; Εγώ αυτό υποστηρίζω, σέβομαι όμως κάθε διαφορετική άποψη.

«Γενικότερα τώρα», υποστηρίζει η κ. Κουλούρη^[2], «οι εθνικές επέτειοι είναι μια ευκαιρία για κωδικοποίηση της εθνικής ταυτότητας μέσω της γλώσσας των συμβόλων και της θεατρικής αναπαράστασης. Πρώτο σύμβολο των επετείων είναι η ίδια η ημερομηνία που επιλέγεται, εφόσον η επιλογή του γεγονότος, στο οποίο παραπέμπει, έχει ως στόχο να υπογραμμίσει συγκεκριμένα στοιχεία της εθνικής ταυτότητας και εθνικές αξίες. Η εθνική επέτειος έχει πρωτίστως ιστορικό περιεχόμενο, αλλά εορτάζεται μια επιλεκτική και επεξεργασμένη εκδοχή της ιστορίας. 

Τα γεγονότα, που γιορτάζονται με τις εθνικές επετείους, ποικίλλουν σε ολόκληρο τον κόσμο: μέρες απελευθέρωσης, ίδρυσης του κράτους, ψήφισης του συντάγματος, μέρες κατάκτησης, αλλά ακόμη και ήττες ή μέρες πένθους. Εθνική επέτειος της Νορβηγίας είναι η 17η Μαΐου, μέρα σύνταξης του Συντάγματος το 1814 και όχι η μέρα της ανεξαρτησίας το 1905. Αντίθετα, στη Σουηδία, η 6η Ιουνίου, που γιορταζόταν ανεπίσημα από το 1893 ως η μέρα της στέψης του Γουσταύου Α’ το 1523, έγινε επίσημη εθνική επέτειος μόλις το 2005! Τέλος, υπάρχουν κράτη χωρίς εθνικές επετείους. Δεν υπάρχει, για παράδειγμα, εθνική γιορτή στη Μ. Βρετανία, σε έντονη αντίθεση προς τη γειτονική της Γαλλία».

Στη χώρα μας οι εθνικές επέτειοι είναι συνυφασμένες (πέρα από τον εκκλησιασμό) και με τις παρελάσεις. Οι παρελάσεις ξεκίνησαν τον προηγούμενο αιώνα. Τα σχολεία εμφανίστηκαν για πρώτη φορά παραταγμένα στην εθνική γιορτή της 25ης Μαρτίου το 1924 που συνέπεσε με την ανακήρυξη της Δημοκρατίας. Όμως, για πρώτη φορά η μαθητική παρέλαση παίρνει χαρακτήρα επίσημο και συμπληρωματικό ως προς τη στρατιωτική το 1936. Τον Μάρτιο του 1936 παρέλασαν τα σχολεία επικεφαλής της πομπής, μπροστά στον Μεταξά και τον Βασιλιά! Έκτοτε η διττή αυτή εκδήλωση (εκκλησιασμός και κατόπιν παρέλαση) συνεχίζεται μέχρι σήμερα…

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2] Η Χριστίνα Κουλούρη είναι καθηγήτρια Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου.