ΚΕΙΜΕΝΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, Β3, Β2,Β1 5ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ: Η ιστορία του “κουφού βατράχου”.

Αν θέλεις να πετύχεις τους στόχους σου, γίνε “κουφός βάτραχος”. 

Κάποτε έγινε ένας αγώνας βατράχων. Στόχος να ανέβουν στην ψηλότερη κορυφή ενός πύργου. Πολλοί άνθρωποι μαζεύτηκαν να τους υποστηρίξουν. Ο αγώνας άρχισε …

Στην πραγματικότητα, ο κόσμος δεν πίστευε ότι ήταν εφικτό, να ανέβουν οι βάτραχοι στην κορυφή του πύργου και το μόνο που άκουγες ήταν: «Τι κόπος! Ποτέ δε θα τα καταφέρουν..».

Οι βάτραχοι άρχισαν να αμφιβάλλουν για τους εαυτούς τους Ο κόσμος συνέχιζε: «Τι κόπος! Ποτέ δε θα τα καταφέρουν..».

Και οι βάτραχοι, ο ένας μετά τον άλλο, παραδέχονταν την ήττα τους, εκτός από έναν, που συνέχισε να σκαρφαλώνει. Στο τέλος, μόνο αυτός, και μετά από πολύ προσπάθεια, κατόρθωσε να φθάσει στην κορυφή!!!

Ένας από τους χαμένους βατράχους, πλησίασε να τον ρωτήσει πώς τα κατάφερε να ανέβει στην κορυφή.

 Τότε συνειδητοποίησε ότι… ήταν κουφός!!!

Το συνηθίσαμε (;) και αυτό…

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος ^[1]

Το συνηθίσαμε (;) και αυτό…

Το συνηθίσαμε, δεν αντιπροσωπεύει τίποτα, σαν όλα τα πράγματα που έχουμε συνηθίσει και σας μιλώ γι' αυτό, γιατί δε βρίσκω τίποτα, που να μην το συνηθίσαμε… Γιώργος Σεφέρης

Πριν από δύο- τρία χρόνια τέτοιες μέρες τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης (Μ.Μ.Ε.) καθημερινά «χάλαγαν τον κόσμο» για την υπόθεση αυτή. Έδειχναν «υπερευαισθησία» τάχα και αφιέρωναν πολύ χρόνο. Μιλώ για την αιθαλομίχλη. Αυτό το είδος ατμοσφαιρικής ρύπανσης που δημιουργείται από μείγμα καπνού και ομίχλης στον αέρα.  Το συγκεκριμένο μείγμα περιέχει επιβλαβή σωματίδια, τα οποία προκαλούν σοβαρά προβλήματα στον ανθρώπινο οργανισμό, ιδίως σε ευπαθή άτομα. 

Παραθέτω ενδεικτικά ένα κείμενο της εποχής εκείνης: «Πνίγηκε» χθες η πόλη μας από την αιθαλομίχλη. Τα τζάκια και οι ξυλόσομπες φαίνεται να πήραν… φωτιά για να ζεσταθούν τα νοικοκυριά, «πνίγοντας» την πόλη στους ρύπους. Το φαινόμενο ήταν έντονο από τις πρωινές ώρες, επιδεινώθηκε όμως το βράδυ. Η ατμόσφαιρα ήταν τόσο θολή, σαν να επικρατούσε πυκνή ομίχλη, ενώ η μυρωδιά καμένου ξύλου ήταν διάχυτη παντού, σε σημείο που να αναπνέει κανείς με δυσκολία...».

Τότε τα Μ.Μ.Ε. ασχολούνταν καθημερινά για την υπόθεση αυτή. Μάλιστα η τηλεόραση πρόβαλλε την είδηση δραματοποιημένη με ανάλογο οπτικοακουστικό υλικό, μουσική υπόκρουση, ύφος και τόνο φωνής του ρεπόρτερ. Στο τέλος παρουσίαζε για 10-15΄΄ και έναν ειδικό επιστήμονα, ο οποίος συμπιεσμένος μέσα στα στενά χρονικά- τηλεοπτικά όρια, προσπαθούσε να εξηγήσει σε εμάς, τους πολίτες, το θέμα και συνάμα να μας δώσει χρηστικές πληροφορίες.

Σήμερα τι γίνεται; Λύθηκε το πρόβλημα; Γιατί δεν προβάλλεται έστω για τη τηλεθέαση το θέμα; Έπαψε να υπάρχει η αιθαλομίχλη;  Ή μήπως το συνηθίσαμε, σαν όλα τα πράγματα που έχουμε συνηθίσει;[2]

Εγώ δεν πιστεύω ότι το πρόβλημα δεν είναι αισθητό- και ορατό- και φέτος. Όταν επιστρέφω το βράδυ από τυχόν δουλειές στο σπίτι μου η κατάσταση είναι ανεξέλεγκτη, ενώ από το μπαλκόνι βλέπω το νέφος της αιθαλομίχλης να πνίγει το φως του φεγγαριού! Ας μη γελιόμαστε, φίλοι μου. Όσο βαθαίνει η οικονομική κρίση στη χώρα μας, όλο και περισσότεροι πολίτες στρέφονται στη χρήση στερεών καυσίμων (ξύλο, πέλετς, κ.ά., αμφιβόλου ποιότητας), για να καλύψουν ανάγκες θέρμανσης. Ξέρουμε, λοιπόν, ποια είναι η αιτία.

Καλό είναι, όμως, να θυμηθούμε και ποιο είναι το κόστος της αιθαλομίχλης που πολλοί βέβαια συμπολίτες μας ήδη το «πληρώνουν»! Προ μηνών, οι ερευνητές του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης υπολόγισαν τα αυξημένα ποσοστά θνησιμότητας και νοσηρότητας του πληθυσμού εξαιτίας της ανεξέλεγκτης καύσης ξύλου τους δύο τελευταίους χειμώνες, προσδιορίζοντας το κόστος από την επιβάρυνση της δημόσιας υγείας. Τα χρόνια της κρίσης, λοιπόν, καταγράφονται επιπλέον 200 θάνατοι ετησίως, αριθμός που μεταφράζεται σε 3.450 χαμένα χρόνια ζωής!

​Εκτός από την αυξημένη θνησιμότητα, οι ερευνητές εντόπισαν και μεγαλύτερα ποσοστά νοσηρότητας: περισσότερα περιστατικά βρογχίτιδας, καθώς και αύξηση των εισαγωγών στα νοσοκομεία με καρδιαγγειακά και αναπνευστικά προβλήματα. Το μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχουν ιδιαίτερα τα παιδιά έως δύο ετών, τα οποία εκτίθενται σε αυτά τα σωματίδια, πέντε με επτά φορές περισσότερο από τους ενηλίκους.

Μάλιστα ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου του πνεύμονα, εξαιτίας της εισπνοής της αιθαλομίχλης είναι μεγαλύτερος από τον αντίστοιχο κίνδυνο που προέρχεται από τα καυσαέρια των αυτοκινήτων.

[Σημείωση: Στο επόμενο κείμενό μας, την Κυριακή 14/1, θα σας παρουσιάσω μια ακραία μορφή εμφάνισης της αιθαλομίχλης που συνέβη πριν από χρόνια σε άλλη χώρα. Γιατί τα χειρότερα ίσως μα μην τα έχουμε δει και βιώσει ακόμη.]

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή. (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2] Μνημόνια, Εν.φ.ι.α., εθνικές προσβολές,  ψέματα πολιτικών κ.ά.

ΑΣΚΗΣΕΙΣ για το Α1 του 5ου Γυμνασίου

1^η  Άσκηση: Να βρείτε σε ποια φωνή ανήκουν τα παρακάτω ρήματα.

 

ΡΗΜΑ	ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΗ ή ΠΑΘΗΤΙΚΗ;
κτυπώ
γυρίζω
νυστάζω
βασανίζομαι
συγκρούομαι
ερημώνω
βαριέμαι
τηλεφωνιέμαι

  

 

2^η  Άσκηση: Να σημειωθεί η συζυγία των παρακάτω ρημάτων. Στα ρήματα της β’ συζυγίας να σημειωθεί και η τάξη τους.

ΡΗΜΑΤΑ	ΣΥΖΥΓΙΑ	ΤΑΞΗ (για τα ρήματα της β΄ συζυγίας)
είχαν κτυπηθεί
πάρκαρες
ερημώθηκαν
θα έχω θυμηθεί
γυρίζεις
θα τραγουδώ
βασανίστηκαν
νύσταζαν
βαριέστε
προσποιήθηκαν

3^η  Άσκηση: Να βρεις τη διάθεση των ρημάτων στις παρακάτω προτάσεις, κυκλώνοντας τη σωστή απάντηση.

1. Ο Γιώργος χτύπησε την πόρτα.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

2. Η Ελένη χτενίζει την κούκλα της.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

3. Η Λήδα γέννησε την ωραία Ελένη.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

4. Η ωραία Ελένη γεννήθηκε από τη Λήδα.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

5. Κάθε πρωί πλένεται με κρύο νερό.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

6. Η Ελένη ντύνεται μπροστά στον καθρέφτη.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

7. Το δωμάτιο θερμαίνεται από το κλιματιστικό.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

8. Ο Γιώργος χτύπησε τον αδερφό του κατά λάθος.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

9. Ο Γιώργος όλη τη μέρα κάθεται.

α) ενεργητική, β) παθητική, γ) μέση, δ) ουδέτερη

Ανοιχτή επιστολή προς τον εμπορικό κόσμο της πόλης μας

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Με θετικό πρόσημο τόσο σε αγοραστική κίνηση όσο και σε τζίρο ολοκληρώθηκε η εορταστική περίοδος σύμφωνα με τα στοιχεία έρευνας που διενήργησε η Ελληνική Συνομοσπονδία Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας (ΕΣΕΕ). Ο εμπορικός κόσμος ελπίζει μάλιστα η τάση αυτή να συνεχιστεί τη περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων, […], δήλωσε ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ Βασίλης Κορκίδης.

Ανοιχτή επιστολή προς τον εμπορικό κόσμο της πόλης μας

[…] Ωστόσο, επειδή η οικονομική δυνατότητα των καταναλωτών έχει όντως συρρικνωθεί, αυτοί που έχουν πραγματική ανάγκη κάποιων προϊόντων και μη θέλοντας να πάνε σε άλλη πόλη, κάνουν το αυτονόητο: μια καλή έρευνα αγοράς με πολύ προσοχή.

Σε αυτή την κατάσταση (έρευνα αγοράς), λοιπόν, εγώ και πολλοί συγγενείς μου φέτος τα Χριστούγεννα διαπιστώσαμε διάφορες «αγκυλώσεις» (για να μην πω κουτοπονηριές) καταστηματαρχών από τις οποίες καταγράφω τρεις:

1^η περίπτωση: Καταστηματάρχης ανδρικών κυρίως ενδυμάτων έχει σε περίοπτη θέση στη βιτρίνα του καταστήματος του κουστούμι (σακάκι- παντελόνι) ένα μήνα πριν από τις εορτές σε τιμή 125€. Την περίοδο των εορτών η τιμή του (στο ίδιο ακριβώς σύνολο) άλλαξε. Έγινε 179€ (αύξηση 43%)!

2^η περίπτωση: Καταστηματάρχισσα γυναικείων ενδυμάτων προτείνει σε κυρία σύνολο ρούχων (κατάλληλων για επίσημη εκδήλωση) σε τιμή (συμπεριλαμβανόμενης της έκπτωσης) 180€. Τελειώνοντας, λέει στους παριστάμενους- ενδιαφερόμενους: «Θα χρειαστείτε, βέβαια, για την  περίσταση και μια  étole (ετόλ = μακριά γούνινη εσάρπα), αλλά μην σας σκοτίζει αυτή. Έχω πολλές και δεν κοστίζουν ακριβά, 25 - 30€ η καθεμία. Τρεις μέρες μετά η ενδιαφερόμενη πηγαίνει να αγοράσει την  étole, αφού βρήκε τελικά σε άλλο κατάστημα της πόλης σύνολο που την «κέρδισε». Η καταστηματάρχισσα της δείχνει δύο étole (ενώ κατά τα λεγόμενά της, πριν από τρεις μέρες είχε πολλές): η πρώτη κοστίζει 50€, ενώ η δεύτερη 80€ (δηλαδή σε τρεις μέρες οι  étole ακρίβυναν από 100 έως και 160%)! Άλλη κυρία «καπάρωσε» στο ίδιο κατάστημα φόρεμα αξίας 480€, αλλά ευρισκόμενη για δουλειές στην Αθήνα βρήκε το ίδιο ρούχο 240€ (επομένως στην πόλη μας ήταν ακριβότερο κατά 100%)! Τελικά απέστρεψε το βλέμμα της από τα καταστήματα της πόλης μας…

3^η περίπτωση: Ιδιοκτήτες (μάνα και γιός) καταστήματος ενδυμάτων που γενικώς έκαναν παλιότερα ό,τι περνούσε από το χέρι τους να μην κόβουν αποδείξεις, πουλάει ένδυμα 40€. Η πελάτισσα το «καπαρώνει», δίνοντας 10€ και την επόμενη μέρα πηγαίνει να το πάρει, δίνοντας  πιστωτική κάρτα (αγορά με POS). Η καταστηματάρχισσα δηλώνει πως (με υπαιτιότητα Τράπεζας) δεν έχει ακόμη POS (τέλη Δεκεμβρίου 2017!) και τελικά πληρώνεται τα υπόλοιπα 30€ με μετρητά, κόβοντας απόδειξη 20€!!!

Θέλετε, μήπως, να συζητήσουμε και για την ποιότητα των προϊόντων; Γιατί πολλά, πάρα πολλά, έχουν ολοφάνερα (στην ετικέτα τους) προέλευση την Κίνα.

Δεν αμφιβάλλω καθόλου ότι οι περισσότεροι έμποροι της πόλης μας είναι έντιμοι και παλεύουν νυχθημερόν οι ίδιοι και οι οικογένειες τους για την επιβίωση της επιχείρησής τους. Σε όλους τους χώρους συμβαίνουν τα ίδια. Για παράδειγμα στο δικό μου επαγγελματικό χώρο: δεν υπάρχουν εκπαιδευτικοί του δημόσιου σχολείου που «τρέχουν» κάθε απόγευμα από σπίτι σε σπίτι να προλάβουν τα ιδιαίτερα; Και βέβαια υπάρχουν. Έλα, όμως, που οι λίγοι κηλιδώνουν το χώρο…

Οι παραπάνω πρακτικές συμπεριφοράς δεν καλλιεργούν κλίμα εμπιστοσύνης στο καταναλωτικό κοινό, φίλοι μου έμποροι. Βέβαια, μια τέτοια συμπεριφορά φανερώνει και έναν πανικό, δεδομένου ότι ο τζίρος χρόνο με το χρόνο πέφτει. Αλλά, πιστέψτε με, δεν είναι ο καλύτερος τρόπος να περισωθούν οι απώλειες, διότι έτσι, με τους αγοραστές απογοητευμένους, αύριο μεθαύριο οι απώλειες θα είναι μεγαλύτερες. Αφήστε που το δόγμα  «ο θάνατός σου η ζωή μου» δεν ήταν ποτέ λύση, μιας και αποτελεί καραμπινάτη περίπτωση παραβίασης της επαγγελματικής δεοντολογίας…

Μακάρι να αποτελέσει το άρθρο μου αφόρμηση προβληματισμού- εάν δεν υπάρχει ήδη- στον εμπορικό κόσμο της πόλης μας και στο νεοεκλεγέν Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΒΕ Καρδίτσας, ενόψει των χειμερινών εκπτώσεων που αρχίζουν μεθαύριο Δευτέρα. Ό,τι έγραψα γράφτηκε καλοπροαίρετα, χωρίς κανένα δόλο, ιδιοτέλεια ή σκοπιμότητα.

           

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

Μαθήματα ζωής που δεν είναι ούτε πυρηνική φυσική ούτε αμπελοφιλοσοφίες

Ψύχραιμη ματιά

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

                                                                                        

Σε όλη τη διάρκεια των εορτών τα κείμενα που επιμελούμαι ή γράφω θα είναι στο κλίμα των ημερών. Ιδιαίτερη αναφορά και τιμή σε εκείνους τους ανθρώπους που δύσκολα θα χαρούν αυτές τις μέρες είτε γιατί αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης είτε επειδή είναι μόνοι τους (βιολογικά ή συναισθηματικά) είτε επειδή ο χρόνος κυλάει και η ζωή τους φεύγει και χάνεται μέσα από τα δάχτυλά τους σαν μια χούφτα άμμος θαλασσινή.  

Μαθήματα ζωής που δεν είναι ούτε πυρηνική φυσική ούτε αμπελοφιλοσοφίες

Το σίγουρο είναι ένα: τα παρακάτω μαθήματα ζωής, θα έπρεπε να διδάσκονται στα σχολεία. Δεν είναι ούτε πυρηνική φυσική ούτε αμπελοφιλοσοφίες. Είναι μια μικρή υπενθύμιση για το πως να αντιμετωπίσουμε τη ζωή με πιο ώριμο τρόπο.

Να νιώθουμε ευτυχισμένοι. Ο περισσότερος κόσμος συνηθίζει να αισθάνεται δυστυχισμένος, επειδή φανταζόταν τη ζωή του διαφορετικά. Η αλήθεια είναι, όμως, πως εμείς οι ίδιοι είμαστε ο καταλυτικός παράγοντας για την ευτυχία μας. Δε χρειαζόμαστε συγκεκριμένα πράγματα, για να είμαστε ευτυχισμένοι. Πρέπει απλώς να είμαστε σε θέση να εκτιμάμε και να απολαμβάνουμε όσα συμβαίνουν στην καθημερινότητά μας.

 Δεν μπορούμε να τους ευχαριστήσουμε όλους. Όταν συνειδητοποιήσουμε πως είναι αδύνατο να έχουμε τον καθένα τριγύρω μας ευτυχισμένο, η ζωή μας θα γίνει πολύ πιο εύκολη. Δεν πρέπει, λοιπόν, να σκοτιζόμαστε για τους πάντες. Αυτό που πρέπει να κάνουμε, είναι να προσπαθούμε να μοιραζόμαστε τα συναισθήματά μας με τους ανθρώπους που πραγματικά ενδιαφέρονται για εμάς. Τους ανθρώπους που αγκαλιάζουν ολοκληρωτικά τις επιλογές μας και ξέρουν να τις σέβονται.

Η υγεία μας είναι πιο σημαντική από όσο φανταζόμαστε. Αν δεν είμαστε υγιείς, δε θα μπορούμε ούτε να χαρούμε τους καρπούς των κόπων μας ούτε θα είμαστε και σε θέση να βοηθήσουμε οποιονδήποτε άλλο. Ας χαλαρώσουμε, λοιπόν. Ας σκεφτούμε τον εαυτό μας και να κρατήσουμε την ψυχολογία μας σε όσο το δυνατόν καλύτερα επίπεδα. Το οφείλουμε στον εαυτό μας.

Αλλά και η εξωτερική μας εμφάνιση είναι πιο σημαντική από όσο φανταζόμαστε. Οι περισσότεροι ίσως μας πουν «ψώνια». Δεν πειράζει. Άλλωστε η άποψη της πλειοψηφίας είναι πάντα σωστή; Η αλήθεια είναι με το να προσέχουμε την εξωτερική μας εμφάνιση, τιμάμε τόσο τον εαυτό μας όσο και τους υπόλοιπους τριγύρω μας. Αλλά να μην εγκαταλείπουμε και την άσκηση. «Νους υγιής εν σώματι υγιεί» έλεγαν οι αρχαίοι και δεν είχαν καθόλου άδικο. Η γυμναστική δε μας βοηθάει μόνο να «χτίσουμε σώμα». Μας βοηθάει και στη συγκέντρωση και την επίτευξη των στόχων μας. Η σωματική άσκηση δρα άκρως ευεργετικά στην πνευματική μας κατάσταση. Ας ξεκολλήσουμε, λοιπόν, από τον καναπέ μας.

Να μην τα παίρνουμε όλα στα σοβαρά. Υπάρχουν πράγματα που χρειάζονται την προσοχή μας και εκείνα που απλώς πρέπει να τα προσπεράσουμε. Το μεγαλύτερο σφάλμα είναι να στενοχωριόμαστε για τα λάθη που κάνουν οι άλλοι. Κάποιες φορές, είναι καλό να ρίχνουμε «μαύρη πέτρα» πίσω μας.

Η αποτυχία δεν είναι κακό πράγμα. Ας προσπαθήσουμε να την αντιμετωπίσουμε σαν μια χαμένη παρτίδα σκάκι. Το ότι χάσαμε δε σημαίνει ότι δεν μπορούμε να ξαναδώσουμε μια μάχη. Το καλύτερο είναι να μάθουμε από αυτή. Η αποτυχία, τότε, είναι ένα από τα κύρια συστατικά της επόμενης επιτυχίας μας. Όποιος έμαθε από τις αποτυχίες του βγήκε πιο πετυχημένος στη ζωή.

...και η ζωή συνεχίζεται. Είναι η μεγαλύτερη αλήθεια του σύμπαντος. Ακόμη και όταν όλα έρθουν ανάποδα, όταν όλοι μας απογοητεύσουν, όταν πέσουμε έξω στους υπολογισμούς, όταν κάνουμε λάθη το ένα πίσω από το άλλο. Η αλήθεια είναι μια: πάντα υπάρχει επόμενη μέρα. Με ήλιο ή και με βροχή. Να επιμένουμε και να μην το βάζουμε κάτω. Το μεγαλύτερο δώρο δεν είναι ότι απλώς «ζούμε». Είναι ότι έχουμε την επιλογή να επιλέξουμε και να προσπαθήσουμε ξανά και ξανά και ξανά.

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

Το βαθύτερο νόημα...

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Σε όλη τη διάρκεια των εορτών τα κείμενα που επιμελούμαι ή γράφω θα είναι στο κλίμα των ημερών. Ιδιαίτερη αναφορά και τιμή σε εκείνους τους ανθρώπους που δύσκολα θα χαρούν αυτές τις μέρες είτε γιατί αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης είτε επειδή είναι μόνοι τους (βιολογικά ή συναισθηματικά) είτε επειδή ο χρόνος κυλάει και η ζωή τους φεύγει και χάνεται μέσα από τα δάχτυλά τους σαν μια χούφτα άμμος θαλασσινή.[2]  

                                           Το βαθύτερο νόημα...

Το βαθύτερο νόημα...

Αυτό δεν είναι, που λένε, πως έχει τη μεγαλύτερη σημασία; Ποιο νόημα όμως; Στις πράξεις; Στα λόγια; Στις σκέψεις; Και το υπόλοιπο που απομένει από όλα αυτά τι γίνεται; Που πάει; Πολλά τα ερωτήματα που μπορούν να τεθούν, τα οποία σίγουρα προσφέρουν έδαφος μακρών συζητήσεων και ίσως ακόμη πιο «δυνατών» και «μακρών» σκέψεων.

Οι άνθρωποι έχουμε μάθει να ζητάμε αγάπη, ενδιαφέρον, προσοχή, τρυφερότητα και τόσα άλλα, που στην πραγματικότητα είναι «πράγματα», που δεν μπορείς να προσφέρεις ανά πάσα στιγμή σε οποιονδήποτε άνθρωπο. 

Βρισκόμαστε σε τέλμα συνήθως. Δε γνωρίζουμε καλά-καλά τί σκεφτόμαστε και πολύ περισσότερο δε γνωρίζουμε ή πολλές φορές δε θέλουμε να «δούμε» αυτό που νιώθουμε και αυτό που επιθυμούμε να κάνουμε, αλλά... Πάντοτε υπάρχει ένα «αλλά» που μας εμποδίζει, χωρίς, ωστόσο, να το καταλαβαίνουμε...

Τις περισσότερες φορές ο εγωισμός μας είναι τόσο δυνατός που μπορεί να ενοχλήσει ή και να βλάψει κιόλας όσους βρίσκονται γύρω μας. Τον αφήνουμε να πάρει τα ηνία του εαυτού μας, της καρδιάς μας και της ψυχής μας και καταλήγουμε ένα κενό «σκεύασμα» που σε κάθε έκδοσή του φαντάζει όλο και πιο «όμορφο». Δεν είναι όμως! Έτσι, μεγαλώνουμε και πολύ φοβούμαι ότι γινόμαστε όλο και πιο συμβιβαστικοί στο «άσχημο»... Η Χάρις Αλεξίου το 2009 έγραψε:

«Μεγάλωσα Στο τέρας της πόλης. Ήπια φόβο πολύ, ήπια μόλυνση, ήπια ψέμα. Κατάπια λόγια λιπαρά […]

Μεγάλωσα. Με αισθήματα χημείας, με στιλ δοσοληψίας.

Εμείς; Άλλο εμείς, άλλοι εμείς. Πάντα γι’ άλλα μιλάμε.

Πάντα γι’ άλλους μιλάμε. Έτσι δεν πονάμε, έτσι ξεχνάμε.

[…]
Μεγάλωσα θα πει να κάνεις το παπί, να ζεις την απουσία, να γίνεις εξουσία, να μάθεις να γελάς και να παραφυλάς. Να παίρνεις αποφάσεις, να απαγορεύεται να χάσεις!

Μεγάλωσα σημαίνει να ζεις με αυτό που σ’ αρρωσταίνει.

[…]
Να ρίχνεις σ’ άλλους τ’ άδικα. Να βλέπεις πρωινάδικα, να ακούς πιστά τις αναλύσεις. Να αιμοδιψάς για τις ειδήσεις!

[…]
Μεγάλωσα θα πει…

[…]
Να ζητάς να κουρνιάσεις και να βρίσκεις οάσεις στις ψυχώσεις των άλλων που ’χουν για περιβάλλον:  Ίδιες φάτσες με σένα, Γόνατα λυγισμένα, Όνειρα ξεχασμένα!»

Στον άνθρωπο, φίλοι μου αναγνώστες, οι σκέψεις του, τα λόγια του, οι πράξεις του, γενικότερα ο χαρακτήρας του, αποτελούν το σήμα μιας οντότητας που κάθε φορά αλλάζει «υπόσταση». Γι’ αυτό, μπορεί και να δημιουργήσει και να καταστρέψει- με μια ροπή προς το κακό και την καταστροφή βέβαια- πρώτα τον εαυτό του και έπειτα όσους βρίσκονται γύρω από εκείνον. Άραγε, το εφικτό μπορεί να ανήκει τελικά στον κόσμο του ονείρου; Δεν το ξέρω. Ωστόσο, πάντοτε υπάρχει μια ελπίδα για κάτι περισσότερο καλό...

Καλη χρονια σας ευχομαι. ο,τι καλυτερο σε εσας και τους δικους σας.

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2]  Βαγγέλης Pαπτόπουλος, «Η Μεγάλη Άμμος», εκδόσεις «Κέδρος», 2007.

Οι μοναχικές (και καταθλιπτικές) μέρες της Τρίτης- κυρίως- Ηλικίας

Ψύχραιμη ματιά

 Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Σε όλη τη διάρκεια των εορτών τα κείμενα που επιμελούμαι ή γράφω θα είναι στο κλίμα των ημερών. Ιδιαίτερη αναφορά και τιμή σε εκείνους τους ανθρώπους που δύσκολα θα χαρούν αυτές τις μέρες είτε γιατί αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης είτε επειδή είναι μόνοι τους (βιολογικά ή συναισθηματικά) είτε επειδή ο χρόνος κυλάει και η ζωή τους φεύγει και χάνεται μέσα από τα δάχτυλά τους σαν μια χούφτα άμμος θαλασσινή.[2]  

Οι  μοναχικές (και καταθλιπτικές) μέρες της Τρίτης- κυρίως- Ηλικίας

Πάντοτε, σε συνθήκες οικονομικής κρίσης, μιλούμε για «εθνική κατάθλιψη». Θα πρέπει, όμως, να γίνεται διάκριση ανάμεσα στη θλίψη που μπορεί να προκαλούν οι οικονομικές δυσχέρειες και οι βίαιες προσαρμογές που υφίστανται οι πολίτες, λόγω της οικονομικής στενότητας, της περιστολής των εσόδων, της ανεργίας και της λιτότητας και στην κλινική εκδήλωση κατάθλιψης. Η πρώτη είναι μια φυσιολογική- θα μπορούσε να πει κανείς- διαδικασία προσαρμογής, ενώ η δεύτερη είναι μια ψυχοπαθολογική κατάσταση.

Στην προσφάτως δημοσιευθείσα έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ[3] η κατάθλιψη φάνηκε να εμφανίζει το 4,7% του πληθυσμού, ποσοστό αυξημένο κατά 80,8% (!) σε σχέση µε το ποσοστό του 2009 (2,6%), με τους 3 στους 10 να είναι άντρες και τις 7 στις 10 γυναίκες[4].

Η κατάθλιψη εμφανίζεται, βέβαια, σε κάθε ηλικία, όμως είναι ιδιαίτερα ευάλωτα τα άτομα  της Τρίτης Ηλικίας[5]. Αυτό είναι κατανοητό, αν αναλογιστούμε τις πολλαπλές απώλειες που χαρακτηρίζουν αυτή τη φάση της ζωής. Αγαπημένα πρόσωπα, γνωστοί και φίλοι πεθαίνουν… Η σωματική υγεία και το σθένος επιδεινώνονται είτε φυσιολογικά (με την πάροδο του χρόνου) είτε με αρρώστιες και ατυχήματα. Οι περισσότεροι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν δραστηριότητες ή χάνουν την αίσθηση ανεξαρτησίας τους, καθώς δεν μπορούν να μετακινηθούν χωρίς βοήθεια.

Η απώλεια ρόλων είναι μια άλλη δύσκολη πραγματικότητα. Με την αποχώρηση των παιδιών από την οικογενειακή εστία ο ρόλος του γονέα γίνεται λιγότερο ενεργός. Επιπλέον, η σύνταξη απομακρύνει το άτομο από τον εργασιακό του χώρο που πρόσφερε δομή στην καθημερινή ζωή και για πολλούς αίσθηση ικανοποίησης και προσωπικής αξίας. Οι παραπάνω αλλαγές, μειώνοντας την ένταση των ρυθμών ζωής, ωθούν τον άνθρωπο σε ένα φυσιολογικό απολογισμό του παρελθόντος. Κάποιοι τότε λυγίζουν κάτω από το βάρος παλιών επιλογών που μετανιώνουν, ευκαιριών που δεν αξιοποίησαν, σχέσεων και καταστάσεων που τους πλήγωσαν. Απογοητευμένοι αφήνονται στην απελπισία, στην παραίτηση, στην κατάθλιψη… Η κατάθλιψη είναι, λοιπόν, μια «κρυφή» πραγματικότητα ιδιαίτερα στην Τρίτη Ηλικία.

Ωστόσο, επειδή η σημερινή γενιά των ηλικιωμένων δεν έμαθε να σκέφτεται και να εκφράζεται με ψυχολογικούς όρους για συναισθήματα, πολλά ηλικιωμένα άτομα δεν παραπονιούνται για πεσμένη διάθεση, αλλά εκφράζουν τη θλίψη τους με επίμονα ανεξήγητα σωματικά συμπτώματα: πονοκέφαλοι, πόνοι στη μέση, ναυτία, δυσκοιλιότητα, πόνος στο στήθος, δυσκολία στην αναπνοή, όλα συμπτώματα που επανειλημμένες και εξονυχιστικές ιατρικές εξετάσεις δεν μπορούν να αποκαλύψουν την οργανική αιτία, γιατί απλούστατα δεν υπάρχει!

Είναι τραγική αυτή η «μεταμφίεση» του ψυχικού πόνου της κατάθλιψης πίσω από άλλα συμπτώματα, γιατί δυσκολεύει την αναγνώριση του πραγματικού προβλήματος και στερεί το άτομο από πολύτιμη βοήθεια. Εξίσου τραγική είναι και η προκατάληψη που θεωρεί «γεροντική παραξενιά» ή ακόμα και «φυσιολογική και αναμενόμενη» αυτήν την επιδείνωση της ψυχικής υγείας στην Τρίτη Ηλικία.

Το να κατανοήσουμε τους λόγους που οδηγούν κάποιον στην κατάθλιψη, σε καμιά περίπτωση δε σημαίνει ότι την αποδεχόμαστε σαν αναπόφευκτη κατάσταση που δεν μπορεί να αλλάξει. Με την κατάλληλη ψυχοθεραπεία (και φαρμακοθεραπεία) το ηλικιωμένο άτομο μπορεί να ξεφύγει από το δίχτυ της κατάθλιψης και να συνεχίσει μια θετική πορεία και σε αυτήν τη φάση της ζωής.

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Πέμπτη και Κυριακή στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2]  Βαγγέλης Pαπτόπουλος, «Η Μεγάλη Άμμος», εκδόσεις «Κέδρος», 2007.

[3] Αφορά το έτος 2014. Τρία χρόνια μετά η ασθένεια είναι βέβαιο ότι έχει αυξηθεί.

[4] Το υπερδιπλάσιο ποσοστό εκδήλωσης κατάθλιψης στις γυναίκες, σε σχέση με τους άντρες, δε συνδέεται -απαραίτητα- με την οικονομική κρίση, καθώς είναι ούτως ή άλλως διπλάσιος ο επιπολασμός (=συχνότητα εμφάνισης στο γενικό πληθυσμό) της κατάθλιψης στο γυναικείο φύλο.

[5] Σοφία Μεσσάρη, Κλινική Ψυχολόγος & Οικογενειακή Θεραπεύτρια,  http://www.ptks.gr