ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ (01/4) B1(5ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ)

Σχόλιο: Καλά τα πήγε το τμήμα σας σήμερα, παιδιά, σε ένα θέμα ομολογουμένως βατό (Ένα εθιστικό διαδικτυακό παιχνίδι των νέων: κανόνες παιχνιδιού, θετικά και αρνητικά στοιχεία του). 

                                                          Η βαθμολογία έχει ως εξής:

Α/Α	ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ    (15/02/2019)
1	16
2	14,5
3	15,5
4	16,5
5	17
6	18
7	17,5
8	16,5
9	14
10	----
11	17+
12	17,5
13	17,5
14	13
15	14,5
16	17
17	16
18	18,5
19	Απούσα
20	Απών

                                      21. Δ. Π                    15

Ο «πολιτισμός» της σύγχρονης διατροφής

Επιμέλεια: Βασίλης Αλεξίου, Φιλόλογος [1]

Ο «πολιτισμός» της σύγχρονης διατροφής

Οι τελευταίες έρευνες για τις διατροφικές συνήθειες των Ελλήνων επιβεβαιώνουν με τεκμήρια αυτό που από καιρό υποθέταμε: η διατροφή αλλάζει ακολουθώντας τις εξελίξεις στον τρόπο ζωής, στους όρους εργασίας, στις νοοτροπίες. Δυστυχώς, οι αλλαγές αυτές δεν είναι πάντα προς το καλύτερο. Το επιτυχημένο έως αγχώδες στυλ ζωής συμπαρασύρει ομόρροπα τη διατροφή: τρώμε λοιπόν έξω, γρήγορα, μηχανικά και, συχνά, υπερβολικά.

Η τελετουργία του μεσημεριανού γεύματος γύρω από το οικογενειακό τραπέζι έχει καταλυθεί εξαιτίας των ασύμπτωτων ωραρίων των μελών της οικογένειας. Το οικογενειακό δείπνο, με τη σειρά του, εξαρθρώνεται από την τηλεθέαση, η οποία οδηγεί τα μέλη του νοικοκυριού, συνήθως κουρασμένα, να τρώνε αδιάφορα, σχεδόν στα τυφλά, μπροστά στην οθόνη. Η κατανάλωση παχυντικών και επιβαρυντικών τροφών μπροστά στην τηλεόραση οδηγεί ανησυχητικά μεγάλο μέρος του πληθυσμού στην παχυσαρκία και σε νοσογόνους καταστάσεις. Οι παχύσαρκοι είναι κατά κανόνα εξαρτημένοι τηλεθεατές, που τρώνε ή μάλλον «μασουλάνε» μηχανικά γεμίζοντας τον αδρανή τηλεοπτικό χρόνο.

Στους αντίποδες του μηχανικού «τηλε-μασουλήματος» εντός της οικίας, βρίσκεται η όλο και ισχυρότερη τάση για φαγητό έξω[2]. Το φαγητό έξω σηματοδοτεί μια νέου είδους κοινωνικότητα[3]. Στις μέρες μας, ωστόσο, το «έξω» φαίνεται ότι υπηρετεί και πρακτική ανάγκη: τα νοικοκυριά μαγειρεύουν όλο και λιγότερο, λόγω φόρτου εργασίας και συσσωρευμένης κόπωσης, χωρίς βέβαια να λείπουν και οι περιπτώσεις των «τεμπέληδων».

Έξω, όμως, αρχίζει η «περιπέτεια» της ανεξέλεγκτης διατροφής. Τα σερβιριζόμενα γεύματα είναι συνήθως φορτωμένα με σάλτσες, καρυκεύματα και λιπαρά. Και απευθύνονται σε ανθρώπους που δε χρειάζονται λιπαρά, κάθε άλλο μάλιστα. Έτσι, διαγράφεται ένας φαύλος κύκλος: ο σημερινός Έλληνας, ιδίως ο κάτοικος των αστικών κέντρων, πιεσμένος από τον καινοφανή, πλην κυρίαρχο πλέον, τρόπο ζωής και εργασίας, δεν έχει χρόνο να ετοιμάσει ο ίδιος τα γεύματά του, ούτε καν να επιλέξει τις πρώτες ύλες. Καταφεύγει στα έτοιμα, στα γρήγορα και στα έξω: η διατροφή του είναι ήδη εκτός ελέγχου.

Ασφαλώς είναι δύσκολο, έως αδύνατο, να αλλάξει κανείς το εργασιακό του περιβάλλον ή τα δομικά χαρακτηριστικά του αστικού βίου. Ωστόσο, δεν είναι τόσο δύσκολο να μάθει να ελέγχει τη διατροφή του και την ποιότητα της. Ευτυχώς η ενημέρωση δεν λείπει. Εξάλλου, δεν έχει χαθεί η κληρονομημένη γνώση της περίφημης μεσογειακής διατροφής, η οποία συνόδευσε ανά τους αιώνες τους Έλληνες, και η οποία προβάλλεται ως πρότυπο από τους επιστήμονες σε κάθε ευκαιρία.

Επομένως, η αντίσταση στα σνακς της πολυθρόνας, η με μέτρο κρεατοφαγία και η επαναφορά των φυτικών προϊόντων στο καθημερινό τραπέζι, είναι επιβεβλημένες κινήσεις πολιτισμού. Όπως ακριβώς κίνηση πολιτισμού είναι η ανασύσταση του τραπεζιού γύρω από το οποίο λειτουργεί, όσο μπορεί, η οικογένεια. Το έξω, για να έχει αξία, πρέπει να συνυπάρχει αναλογικά με το μέσα: οι κοινωνικές σχέσεις, οι φίλοι, συνυπάρχουν αρμονικά και αλληλοσυμπληρούμενοι με την οικογένεια και την οικογενειακή εστία.

---

[1]  Ο κ. ΑΛΕΞΙΟΥ αρθρογραφεί κάθε Τετάρτη και Σάββατο στην εφημερίδα της Καρδίτσας «Πρωινός Τύπος». (Για τυχόν επισημάνσεις, παρατηρήσεις, επικοινωνία  κ.τ.λ: vaalexiou@yahoo.gr)

[2] Κορυφαίο παράδειγμα αυτό που συμβαίνει στην πόλη μας κάθε 25^η Μαρτίου: Μετά την παρέλαση μαθητές και μαθήτριες πηγαίνουν με τους φίλους τους σε ψησταριές και τσιπουράδικα (!) να φάνε… Τώρα τελευταία συμβαίνει κάτι ακόμα ανησυχητικότερο: μετά το φαγητό, νωρίς το απόγευμα, πηγαίνουν για διασκέδαση σε  club, όπου έχουν κλείσει τραπέζι με βότκα!

[3] Οφείλουμε, βέβαια, να αναγνωρίσουμε πως το φαγητό έξω είναι παλιά- πλην πάντα νέα- συνήθεια. Οι άνθρωποι ενώνονται γύρω από ένα τραπέζι…

Β ΤΑΞΗ (5ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ) ΝΕΟΕΛ ΓΛΩΣΣΑ

ΤΡΟΠΟΙ ΣΥΝΟΧΗΣ ΠΕΡΙΟΔΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΡΑΦΩΝ

Προσθετική με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: ακόμη, επίσης, και, επιπλέον, εξάλλου, επιπρόσθετα, τέλος κ.ά.

Με επανάληψη της λέξης της αμέσως προηγούμενης περιόδου (από περίοδο σε περίοδο) ή της αμέσως προηγούμενης παραγράφου (από παράγραφο σε παράγραφο). Η λέξη που επαναλαμβάνεται από παράγραφο σε παράγραφο βρίσκεται συνήθως στο τέλος τους.

Αντιθετική με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: όμως, αλλά, αντίθετα, ωστόσο, εντούτοις κ.ά.

Επιδοτική με διαρθρωτικές λέξεις: όχι μόνο ... αλλά και, όχι μόνο δε(ν) ... μα ούτε, όχι μόνο ...  αλλά και δεν, όχι μόνο να ... αλλά και να.

Διαζευκτική με διαρθρωτικές λέξεις: ή ... ή, είτε ... είτε, ούτε ... ούτε, μήτε ... μήτε.

Επεξηγηματική με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: δηλαδή, με άλλα λόγια, παραδείγματος ή λόγου χάρη, για παράδειγμα, αυτό σημαίνει, συγκεκριμένα, ειδικότερα.

Βεβαιωτική με διαρθρωτικές λέξεις: βέβαια, ασφαλώς, φυσικά, αναντίρρητα, αναμφισβήτητα, οπωσδήποτε κ.ά.(ίσως: μερική βεβαιότητα)

Εμφατική με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: ιδιαίτερα, ειδικά, προπάντων, μάλιστα

Με χρονική σειρά και τακτικά αριθμητικά με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: πρώτα, αρχικά, καταρχάς, προηγουμένως ... ύστερα, έπειτα, στη συνέχεια, πρώτος, δεύτερος κ.ά.

Με όρο-προϋπόθεση με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: αν, εφόσον, με την προϋπόθεση, με δεδομένο κ.ά.

Αιτιολογική: επειδή, διότι, γιατί, γι’ αυτό το λόγο κ.ά.

Συμπερασματική με διαρθρωτικές λέξεις και φράσεις: άρα, λοιπόν, επομένως, συνεπώς, κατά συνέπεια, έτσι, συνοψίζοντας ή ανακεφαλαιώνοντας ή συμπερασματικά.

Αναλογική: με τη διαρθρωτική φράση «όπως ...έτσι και...»

Γενίκευση: γενικά, γενικότερα, τις περισσότερες φορές, ευρύτερα κ.ά. Ποια είναι τα γνωρίσματα ενός κειμένου που είναι:

·         Ομιλία

·         Επιστολή

·         Άρθρο;

Α. ΟΜΙΛΙΑ:

• Κλητική προσφώνηση
• Αποφώνηση στο τέλος («Σας ευχαριστώ για την προσοχή σας»)

Β. ΕΠΙΣΤΟΛΗ:

• Τόπος, Χρόνος
• Προς....
• Κλητική προσφώνηση
• Επιφώνηση στο τέλος («Σας ευχαριστώ για το χώρο σας»)

Γ. ΑΡΘΡΟ:

• Τίτλος (Κυριολεκτικός ή Μεταφορικός/Με ή χωρίς σχόλιο)

ΤΥΠΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ και Ομιλίας-Εισήγησης

Πρόλογος	’ ’	Προσφώνηση Λόγος αποστολής της επιστολής/ Θέμα ομιλίας
Κύριο θέμα	’         ’	Περιγραφή της κατάστασης, παραδείγματα ·         Αίτια ·         Συνέπειες ·         Ενδεικτικές προτάσεις για την αντιμετώπιση του προβλήματος
Επίλογος	’	Συμπέρασμα: α) επισήμανση του προβλήματος β) επαναδιατύπωση κάποιας σημαντικής πρότασης γ) επίκληση στον αποδέκτη της επιστολής να κατανοήσει τον προβληματισμό τού αποστολέα, ώστε να ευαισθητοποιηθεί και να αναλάβει πρωτοβουλίες. Επιφώνηση

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ, ΤΑΞΗ Β (5ου Γυμνασίου)

Ζεύγη επιρρημάτων που έχουν διαφορετική σημασία

Μερικά επιρρήματα που παράγονται και με την κατάληξη -α αλλά και με την κατάληξη –ως τις περισσότερες φορές έχουν διαφορετική σημασία. Για παράδειγμα:

• ευχάριστα (= με τρόπο που προκαλεί χαρά και ευχάριστη διάθεση) –

   ευχαρίστως (= με προθυμία)

π.χ.  Περάσαμε πολύ ευχάριστα στη γιορτή. – Θα έρθω ευχαρίστως  να σας δω.

• απλά (= με απλότητα) –

   απλώς (= μόνο)

 π.χ. Για να σας καταλάβει, μιλήστε απλά.

– Θέλω απλώς να σε δω.

Άμεσα (= απευθείας) –  αμέσως (= ευθύς, πάραυτα, χωρίς καθυστέρηση, τώρα)

π.χ. Θα συζητήσω το θέμα άμεσα με τους ενδιαφερόμενους.

– Έλα αμέσως εδώ.

• ακριβά  (=  σε   υψηλή   τιμή)  –   ακριβώς  (= με  ακρίβεια,  χωρίς   παρεκκλίσεις)

π.χ. Αγόρασα ακριβά αυτό το αυτοκίνητο.

 π.χ. Θα έρθω ακριβώς στις 7.

• τέλεια (= χωρίς σφάλματα) -τελείως (=εντελώς)

• Έκτακτα: (=  πολύ καλά) – Εκτάκτως (=κατ’ εξαίρεση)

•Αδιακρίτως (=  χωρίς διακρίσεις), π.χ. Χαμογελούσε αδιακρίτως σε όλους, γνωστούς και αγνώστους. 

Αδιάκριτα (=  χωρίς διακριτικότητα), αγενώς, π.χ. Μιλούσε αδιάκριτα.

•Περιέργως ( = παραδόξως), π.χ. Περιέργως ενώ μας είδε σε ένα τέτοιο μέρος, σιώπησε. 

Περίεργα ( = με περιέργεια),  π.χ. Μας κοιτούσε περίεργα. 

ΑΣΚΗΣΗ στα επιρρήματα

Να βρείτε τη μορφή του επιρρηματικού προσδιορισμού και τι δηλώνει:

- Γελώ, γιατί είμαι χαρούμενος.→

- Στο σπίτι μας έχουμε πισίνα. →

- Αν έρθεις, θα χαρώ πολύ.       →

-Προχτές είχα τα γενέθλιά μου. →

- Ανέβηκε το δρόμο αγκομαχώντας. →

- Ο μικρός βγήκε βόλτα με τη γιαγιά του. →

- Το μολύβι είναι πάνω στο θρανίο. →

- Ήρθε με το τρένο. →

-

-Το καλοκαίρι κλείνουν τα σχολεία. →

-Θα φροντίσω, ώστε να έχεις αύριο τα λεφτά σου. →